نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 استاد جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران

چکیده

بررسی نابرابری و چگونگی پراکنش فضایی آن در محدوده‌های جغرافیایی مختلف، در سال‌های اخیر مورد اقبال برنامه ریزان و سیاستمداران قرار گرفته و وجود نابرابری در ابعاد مختلف آن، از نشانه‌های مهم توسعه نیافتگی به شمار می‌رود. از جمله عواملی که می‌تواند ثبات و پایداری نسبی را در مناطق ایجاد کند و تنش و منازعه را دست کم در حوزهی فقر و محرومیت اقتصادی بکاهد، توسعهی همگن و سازمان فضایی بهینه است. چنین امری باید در پی توسعه‌ی همه جانبه و همگن مناطق باشد و سازمان سیاسی فضا را بگونه‌ای سامان بخشد که شاخص‌های توسعه در آن رشد یابد و زمینه‌های محرومیت و نابرخورداری به حداقل برسد. بر این پایه، پژوهش پیش رو، با روش على - مقایسه‌ای و بر پایه‌ی روش‌های تصمیم گیری چند معیاره، کوشیده است تا میزان توسعه و برخورداری فضایی شهرستآن‌های منتخب استان سیستان و بلوچستان را و کاری نماید. بدین منظور، پنج شاخص سرانهی فضای سبز شهری، معکوس بار تکفل، در صد باسوادی، معکوس خانوار به مسکن و ضریب اشتغال زنان انتخاب و میزان برخورداری پنج شهرستان چابهار، ایرانشهر، دلگان، کنارک و نیک شهر در استان سیستان و بلوچستان از هر کدام از این شاخص‌ها با استفاده از روش ترکیب خطی وزن دار و ضریب آنتروپی شانون سنجیده شده است. نتایج این پژوهش، نشانگر آن است که شهرستان ایرانشهر از نظر بهره مندی از پنج شاخص یاد شده در رتبه‌ی نخست و شهرستان چابهار در رتبه‌ی دوم و شهرستآن‌های نیکشهر، دلگان و کنارک نیز به ترتیب بی بهره‌ترین شهرستان از مجموع چهار شهر

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Assessment of the Spatial Defensive Planning and Spatial Enrichment by using of the Simple Additive Weighted and Entropy Shannon (Case Study: Cities of Sistan and Baluchestan province(

نویسندگان [English]

  • , Mosayeb GharehBeygi 1
  • Zahra Pishgahi Fard 2
  • Mohammadreza Saeedzadeh 3

1 M.A. Political Geography, Kharazmi University, Tehran, Iran

2 Professor of Political Geography, University of Tehran, Tehran, Iran

3 Ph.D. Student in Political Geography, Islamic Azad University, Tehran Science & Research Branch, Tehran, Iran

چکیده [English]

It is important to manage the overall planning, comprehensive, and strategic concerns of politicians and geographers in the border areas of Iran. Among the factors that could be relative stability in border areas cause tension and conflict, at least in the field to reduce poverty and economic deprivation and the area of homogeneous border optimal. Therefore, we should seek to develop comprehensive and homogeneous areas and as the political organization of space organized in a way that makes it grow and develop in areas of deprivation indicators and decreasing of poverty. This paper has tried by using of Multi-Criteria Decision Making to review and rate the space importation of boundary towns of Sistan and Baluchestan Province. Therefore, the selected five indicators of urban green space, the inverse time dependent, the percentage of literacy, household inverter housing and employment rate of women and compared the amount of Impartation in the five cities of Iranshahr, Chabahar, Nikshahr, Delgan and Konarak in Sistan and Baluchestan province. Each index of these criteria by using of weighted linear combination coefficients and Entropy of Shannon have been studied. The results of this study show that Iranshahr placed in the first rank in terms of the Impartation of the five aforementioned criteria and Chabahar placed in second respectively, and Chabahar is the most disadvantaged and deprived city of Sistan and Baluchestan province.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Spatial planning
  • Geographical Justice
  • Defensive Planning
  • Sistan and Baluchestan
. احمدیان، مهدی ، تقوایی، مسعود و علیزاده، جابر (۱۳۹۰)، تحلیل فضایی و سنجش سطح توسعه یافتگی دهستآن‌های شهرستان میاندوآب با استفاده از مدل تاپسیس فازی، فصلنامه‌ی برنامه ریزی فضایی، سال اول، شماره سوم، صص ۱۵۴-۱۳۱.
٢. اکبری، نعمت الله و زاهدی، کیوان (۱۳۸۷). کاربرد روش‌های رتبه بندی و تصمیم گیری چند شاخصه، انتشارات سازمان شهرداری‌ها و دهیاریهای کشور
۳. پورطاهری، مهدی (۱۳۸۹). کاربرد روش‌های تصمیم گیری چندشاخصه در جغرافیا انتشارات سمت.
۴. زنگی آبادی، علی و سلطانی، زهرا (۱۳۸۷). سنجش سطوح توسعه یافتگی کشاورزی شهرستان‌های استان اصفهان، فصلنامه تحقیقات جغرافیایی، شماره ۲۳ (شماره پیاپی 91). صص ۱۷۸-۱۵۳
5. سرور، رحیم (۱۳۷۹). جغرافیای کاربردی و ساماندهی نظام فعالیتی با رویکرد ساختاری- راهبردی در سطوح ناحیه ای، پژوهش‌های جغرافیایی، شماره ۳۸، ۶۹-۵۷
6. السون، دیوید (۱۳۸۷). روش‌های تصمیم گیری چند معیاره، ترجمه‌ی علی خاتمی فیروز آبادی، نشر مرند نیز.
7. شایان، علی (۱۳۸۵). کاربرد تکنیکهای تصمیم گیری چند معیاره در انتخاب راهبردی مناسب جهت اجرای فناوری اطلاعات، انتشارات سازمان مدیریت صنعتی ایران
 ۸. عطایی، محمد (۱۳۸۹). شاخص‌های تصمیم گیری چند معیاره انتشارات دانشگاه صنعتی شاهرود .
9. قدسی پور، حسن (۱۳۸۹). مباحثی در تصمیم گیری چند معیاره؛ برنامه ریزی چند هدفه (روش‌های وزندهی بعد از حل). انتشارات دانشگاه صنعتی امیر کبیر، چاپ سوم
۱۰. کریمی پور، یدالله (۱۳۸۰). مقدمه‌ای بر ایران و همسایگان؛ منابع تنش و تهدید، انتشارات جهاد دانشگاهی واحد دانشگاه تربیت معلم
۱۱. موسوی، میرنجف، زنگی آبادی، علی، تقوایی، مسعود، وارثی، حمیدرضا و زیاری، کرامت الله (۱۳۸۹). تحلیل ساختار فضایی شهر‌های مرزی استان آذربایجان غربی، با استفاده از تحلیل‌های آماری چند متغیره و شبکه‌های عصبی، فصلنامهی پژوهش‌های جغرافیای انسانی، شماره‌ی ۷۱، صفحه‌ی ۱۰۷-۱۲۱
12. Cavallaro, F (2010); A Comparative Assessment thin-film photovoltaic production processes using the ELECTRE III method, Energy Policy (38): 463-474.
13. Flood, N, 1998. Sociological Perspective on Agrarian Development and State Intervention in Development Policies Sociological Perspective, edited by Anthony Hall and James Midgley, Manchester University Press.
14. Fouladgar, M.M., Yazdanichamzini, A., Hajiyakhchali, S., Ghasem pourabadi, M.H. and Badri, N.(2011); Project portfolio Selection Using VIKOR Technique under Fuzzy Environment, International Conference on Construction and Project Management, vol.15: 236-240.
15. Hwang, C.L and Masud, A.S (1979); Multiple Objective Decision Making Methods And Applications: A State of The Art Survey, Springer-Verlag, Berlin
16. Hwang. C.L and Yoon, K.L., (1981); Multiple Attribute Decision Making: Method and Application, Springer-Verlag, New York.
17. Jadidi, T.S. Hong, F. Firouzi, R.M. Yusuff, N. Zulkifli (2008); TOPSIS and fuzzy multi-objective model integration for supplier selection problem, Department of Mechanical and Manufacturing Engineering, University Putra Malaysia, 31(2): 762-769.
18. Janic. M and Reggini, A., (2002); An Application of the Multiple Criteria Decision Making (MCDM) Analysis to the Selection of a New Hub Airport, EJTIR (2): 113-141
19. Kao, C. (2010); Weight determination for consistently ranking alternatives in multiple criteria decision analysis, Applied Mathematical Modeling (34): 1779-1787.
20. Korhonen, A., Moskowitz, H. and Wallenius, J., (1992); Multiple criteria Decision Support- A Review, European Journal of Operational Research 63: 361 - 375.
21. Leimgruber, W., (1991), Boundary Values and Identity: The Swiss-Italian Transborder Region, eds: Rumley and J.V. Minghi, Rutledge, New York.
22. Merli, G. (1991); Co - Maker ship, The New Supply Strategy for Manufacturers Productivity Press. Cambridge, UK.
23.Millon, T. (1999); Oxford Text Book of Psychopathology, Oxford University Press, New York.
24. Opricovic.S. & Tzeng. G.H. (2004); Compromise solution by MCDM methods: A comparative analysis of VIKOR and TOPSIS, European Journal of Operational Research, 156: 445–455.
25.Perkamann, M., 2003, Cross - Border Regions in Europe, Significance and Drivers of Regional Cross - Border Cooperation, European Urban and Regional Studies, Vol. 10, Na 2, Pp 156-167.
26. Rogers, T.B and Bruen, M (1998); a system for weighting environmental ELECTER III, European Journal of Operational Research (107): 507-529.
27. Seipioni, A., Mazzi, A., Zuliiani, F and Moson, M (2008); the ISO 14031 standard to guide the urban sustainability measurement procession Italian experience, J. Clean Prod 16: 1247- 1257
28. Sermak, A. B. (2007). Theoretical Deliberations on Frontier location of Cities, Bulletin of Geography (Socio-Economic Sires), No, 7, Pp 73-869.
29. Trinantaphyllo, E (2000). Multi-Criteria decision making method: a comparative study, Boston, MA, USA: Kluwer Academic Publishers.
30. Tsaur. S.H.. Chang, T.Y and Yen, C.H., (2002); the evaluation of airline service quality by fuzzy MCDM, Tourism Management (23): 107-115.
31. Wang, X and Triantaphyllou (2008); Ranking irregularities when evaluating alternatives by using some ELECTRE method, Omega (36): 45-63.
32. Wu, H.Y., Tzeng, G.H and Chen, Y.H., (2009): A fuzzy MCDM, approach for evaluating banking performance based on Balanced Scorecard, Expert systems with Applications(36): 10135-10147.
33. Xia, H.C., Li, D.F., Zhou, J.Y. and Wang, J.M., (2014); Fuzzy Lin Map method for multi attribute decision making under fuzzy environments, Journal of Operational Research (131): 587-620.
34. Zanakis, SH., Soloman, A., Wishart, N. and Dulish, S., (1998); Multi- attribute decision making: Assimilation comparison of select methods, European Journal of Operational Research (107): 507-529.